Fiszki

Bezpieczeństwo w internecie

Pojęcia związane z bezpiecznym korzystaniem z internetu: hasła, phishing, cyberprzemoc, netykieta. Zasady ochrony danych i kont w sieci.

AutorEduNori

31 kart

Klasa 4

Informatyka

+Klasa 5#internet#bezpieczeństwo#hasla#cyberprzemoc#informatyka

Brak ocen

Zaloguj się, aby zapisywać postęp nauki.

Wybierz tryb nauki

Ucz się

Pełny zestaw, wszystkie karty po kolei

Trenuj

Znane karty pojawiają się rzadziej

Do skutku

Powtarzaj aż wszystkie znasz

Tasuj kolejnośćKarty w losowej kolejności

Losuj stronęLosowo przód lub tył jako pytanie

Wszystkie fiszki w zestawie (31)

Czym jest internet?: Internet to ogólnoświatowa sieć komputerowa, która łączy ze sobą miliony komputerów i innych urządzeń na całym świecie, dzięki czemu mogą one wymieniać się informacjami.
Nazwa pochodzi od angielskiego "interconnected networks", czyli połączonych ze sobą sieci.
Czym jest strona WWW?: Strona WWW to pojedynczy dokument lub zbiór powiązanych dokumentów umieszczonych w internecie, które można oglądać w przeglądarce. Zawiera tekst, obrazy, filmy i linki.
Skrót WWW oznacza World Wide Web, czyli ogólnoświatową "pajęczynę" stron.
Do czego służy przeglądarka internetowa?: Przeglądarka internetowa to program, który pozwala otwierać i oglądać strony WWW. Przykłady: Chrome, Firefox, Edge, Safari.
Czym jest wyszukiwarka internetowa i jak z niej korzystać?: Wyszukiwarka to strona, która pomaga znaleźć informacje w internecie. Wpisujesz słowa kluczowe (np. "dinozaury dla dzieci"), a ona pokazuje listę pasujących stron. Przykład: Google, Bing.
Uwaga na częsty błąd: Przeglądarka to PROGRAM (np. Chrome), na którym pracujesz, a wyszukiwarka to STRONA (np. Google), którą w nim otwierasz.
Czym jest adres e-mail i do czego służy?: Adres e-mail to unikalny adres skrzynki pocztowej w internecie, który służy do wysyłania i odbierania wiadomości elektronicznych. Znak @ (małpa) oddziela nazwę użytkownika od nazwy serwera (np. jan.kowalski@przyklad.pl).
Czym jest komunikator (czat)?: Komunikator to program lub aplikacja, która pozwala na szybką wymianę wiadomości tekstowych, zdjęć i rozmowy w czasie rzeczywistym z innymi osobami przez internet. Przykłady: Messenger, WhatsApp.
Czym są konto i login?: Konto to wydzielone dla Ciebie miejsce w serwisie internetowym. Login to nazwa (identyfikator), którą podajesz, aby się do tego konta zalogować.
Czym jest hasło i po co je mamy?: Hasło to tajny ciąg znaków, który chroni nasze konto. Dzięki niemu tylko Ty (i osoby, którym je świadomie podasz) możesz się zalogować.
Jakie cechy ma silne hasło?: Silne hasło powinno: - mieć co najmniej 8-12 znaków - łączyć małe i duże litery, cyfry oraz znaki specjalne (np. !, ?, #) Nie używamy prostych ciągów (np. "123456"), własnego imienia ani daty urodzenia.
Dobre hasło łatwo zapamiętać Tobie, a trudno odgadnąć innym. Możesz np. wymyślić całe zdanie i użyć pierwszych liter jego wyrazów.
Czym jest logowanie dwuetapowe (weryfikacja dwuetapowa)?: To dodatkowa warstwa ochrony konta. Aby się zalogować, oprócz hasła (pierwszy krok) musisz podać jednorazowy kod (drugi krok), który przychodzi np. SMS-em na Twój telefon.
Dzięki temu, nawet jeśli haker odgadnie lub ukradnie Twoje hasło, nie dostanie się na konto bez Twojego telefonu.
Czym są dane osobowe?: Dane osobowe to informacje, które pozwalają rozpoznać i zidentyfikować konkretną osobę. Zalicza się do nich np.: - imię i nazwisko - adres zamieszkania - numer telefonu - PESEL - wizerunek (zdjęcie twarzy)
Dlaczego nie podajemy swoich danych nieznajomym w internecie?: Ponieważ nie wiemy, kim naprawdę jest osoba po drugiej stronie ekranu ani do czego wykorzysta nasze dane. Mogą one trafić w niepowołane ręce i zostać użyte np. do kradzieży lub szantażu.
Jak bezpiecznie korzystać z nicka (pseudonimu) w internecie?: W internecie lepiej używać nicka zamiast prawdziwego imienia i nazwiska. Nick nie powinien zdradzać żadnych danych osobowych, takich jak wiek, płeć czy miejscowość.
Czym jest wirus komputerowy?: Wirus komputerowy to złośliwy program, który może uszkodzić, wykraść lub zablokować dane na komputerze. Potrafi się sam powielać, przenosząc się na inne pliki i urządzenia.
Czym jest program antywirusowy i po co się go instaluje?: Program antywirusowy to oprogramowanie, które wykrywa, blokuje i usuwa wirusy oraz inne zagrożenia, chroniąc urządzenie.
Czym jest netykieta?: Netykieta to zbiór zasad kulturalnego i prawidłowego zachowania w internecie. To taki "internetowy savoir-vivre".
Zasady netykiety to m.in.: szacunek do innych, nieużywanie wulgaryzmów, powstrzymywanie się od spamu oraz niepisanie CAŁYMI WIELKIMI LITERAMI (co w sieci oznacza krzyk).
Czym jest spam?: Spam to niechciane, masowo wysyłane wiadomości (najczęściej nachalne reklamy lub próby oszustwa), które dostajemy, choć o nie nie prosiliśmy. Nie należy klikać w linki zawarte w takich e-mailach.
Czym jest phishing i jak go rozpoznać?: Phishing to próba wyłudzenia danych (np. haseł, numerów kart) poprzez podszywanie się pod zaufane osoby lub instytucje (np. bank, policję, kuriera). Rozpoznasz go po: - dziwnych adresach nadawcy - błędach językowych i literówkach - pilnej prośbie o zalogowanie się lub podanie danych
Prawdziwy bank, policja czy administrator gry nigdy nie proszą o podanie Twojego hasła w wiadomości e-mail czy na czacie.
Na czym polegają oszustwa na "darmowe waluty" w grach?: To rodzaj phishingu, w którym oszuści obiecują darmowe dodatki do gier (np. Robuxy, V-Dolce) w zamian za podanie loginu i hasła lub kliknięcie w link. Zazwyczaj kończy się to kradzieżą konta gracza.
Dlaczego nie wolno klikać w podejrzane linki i otwierać nieznanych załączników?: Mogą one niepostrzeżenie zainstalować na urządzeniu wirusa lub przenieść nas na fałszywą stronę, która wykradnie nasze hasła.
Czym jest cyberprzemoc?: Cyberprzemoc to przemoc stosowana przy użyciu internetu lub telefonu. Obejmuje m.in.: wyzywanie, straszenie, podszywanie się pod kogoś, nagrywanie lub publikowanie cudzych zdjęć bez zgody tej osoby.
Czym jest hejt?: Hejt to obraźliwe, nienawistne i złośliwe komentarze w internecie, które mają kogoś skrzywdzić lub poniżyć. Jest formą cyberprzemocy.
Co zrobić, gdy ktoś stosuje wobec Ciebie cyberprzemoc?: 1. Powiedz o tym zaufanemu dorosłemu (rodzicowi, nauczycielowi). 2. Zachowaj dowody (zrób zrzut ekranu krzywdzących wpisów). 3. Nie odpowiadaj agresją. 4. Zablokuj osobę, która Cię nęka.
Jeśli potrzebujesz pomocy, w Polsce działa darmowy Telefon Zaufania dla Dzieci i Młodzieży pod numerem 116 111.
Do kogo możesz się zwrócić, gdy zobaczysz w internecie nieodpowiednie lub drastyczne treści?: Poinformuj o tym zaufanego dorosłego. Treści takie należy również zgłosić administratorom (moderatorom) danego serwisu lub gry, korzystając z przycisku "Zgłoś" (Report).
Jakie zasady obowiązują w kontaktach z nieznajomymi w sieci?: 1. Nie podawaj swoich danych osobowych. 2. Nie wysyłaj swoich zdjęć. 3. Nie zgadzaj się na spotkanie na żywo bez wiedzy i zgody rodziców (nigdy nie wiesz, kto naprawdę jest po drugiej stronie).
Jak bezpiecznie szukać informacji w internecie?: Korzystaj z wyszukiwarek odpowiednich dla swojego wieku, włącz opcję bezpiecznego wyszukiwania (SafeSearch) i sprawdzaj informacje w kilku różnych, godnych zaufania źródłach.
Jak zadbać o higienę swojego konta na cudzym (wspólnym) urządzeniu?: Po zakończeniu pracy zawsze się wyloguj i upewnij się, że przeglądarka nie zapisała Twojego hasła. Dzięki temu nikt inny, korzystając z tego samego komputera, nie przejmie Twojego konta.
Na czym polega higiena cyfrowa?: Higiena cyfrowa to zdrowe i rozsądne korzystanie z urządzeń ekranowych. Polega m.in. na: - kontrolowaniu czasu spędzanego przed ekranem - robieniu przerw dla oczu - odkładaniu telefonu przed snem - dbaniu o kontakty z ludźmi w "prawdziwym" świecie
Czym jest cyfrowy ślad (ślad cyfrowy)?: To wszystkie informacje, które zostawiamy po sobie w internecie - komentarze, zdjęcia, polubienia czy historia odwiedzanych stron. Raz umieszczona w sieci informacja jest bardzo trudna do trwałego usunięcia.
Nawet jeśli usuniesz swoje zdjęcie lub głupi komentarz po kilku sekundach, ktoś mógł zdążyć zrobić ich zrzut ekranu (screen).
Czym są fałszywe informacje (tzw. fake news)?: To nieprawdziwe lub zmyślone wiadomości publikowane w internecie po to, aby kogoś oszukać, wywołać sensację, strach lub zyskać popularność. Dlatego wiadomości z sieci trzeba zawsze weryfikować.
Na czym polegają prawa autorskie w internecie?: To zasada, która mówi, że nie możemy swobodnie kopiować i przywłaszczać sobie efektów cudzej pracy (np. ściągać tekstów, zdjęć, muzyki czy gier i twierdzić, że są nasze). Wymaga to podania autora, uzyskania jego zgody lub korzystania z legalnych źródeł.
Pobieranie płatnych gier, muzyki lub filmów z nielegalnych stron za darmo to kradzież (zwana piractwem).